trende

İstirdat Davası Nedir, İstirdat Davası Şartları

20.04.2022
42
İstirdat Davası Nedir, İstirdat Davası Şartları

İstirdat davası nedir gibi sorular, internet üzerinde ve kanuni işlemler açısından en çok merak edilen ve araştırılan konulardan biridir. İstirdat kavramı; bir kişinin borçlu olmadığı halde borçlu kabul edildiği bir parayı ödemek zorunda bırakılması anlamını taşır. Bu sebeple istirdat davaları İcra ve İflas Hukuku içerisinde değerlendirilir. İstirdat davası açılmasının sebebi ise, kişinin bu borca itiraz etmesi ve şayet o ana kadar bir ödeme yaptıysa ödemelerini geri alması amacı ile açılır. Bu yazıda istirdat davasına dair merak edilenleri paylaşacağız ve akıllara en çok takılan soruları yanıtlayacağız. Ayrıca istirdat davası nedir, nasıl açılır gibi soruların da yanıtlarını vermiş olacağız. Öncelikle istirdat nedir sorusu için detaylı bir alt başlık oluşturalım.

İstirdat Nedir?

Yukarıda da bahsettiğimiz gibi istirdat kavramı hukuken; bir kişinin herhangi bir borcu olmadığı halde borçlu kabul edilip bunun dahilinde belirtilen borç miktarını ödemek zorunda bırakılmasıdır. Söz konusu kişiler gibi durumlar söz konusu olduğu takdirde ilgili kişi ya da kurumlara dava açabilirler. Ve bu dava sonucunda şayet dava olumlu sonuçlanır ise, o ana dek ödedikleri paraları geri alabilirler. Burada borç kesinleşmiş ve icra takip süresi devreye girmiş olsa dahi, borçlu olmadıklarını iddia eden kişiler alacaklı olan kişilere dava açabilirler. Ancak bu dava menfi tespit davasının sınırları içerisine girer. Ancak sözde borçlunun bu süreç içerisinde yaptığı ödemeler var ise, istirdat davası açarak davanın olumlu sonuçlanması halinde bugüne dek yaptığı ödemelerin karşılığını alabilir. Bu da istirdat davası nedir sorusunun bir karşılığı olarak verilebilir.

İstirdat davasına dair davanın nasıl açılacağı sorusu sıkça merak edilen konular arasındadır. Burada dava bir hukuk davası şeklinde açılır. Dava açılması için gerekli olan bazı evraklar vardır. Bunlardan en önemlisi istirdat davası dilekçe örneğidir. Bu dava dilekçesi ile birlikte ilgili mahkemelere dava başvurusunda bulunulabilir. Fakat davanın açılabilmesi için bazı şartların kanunen sağlanıyor olması gerekmektedir. Bu huşuları aşağıdaki alt başlık içerisinde bulabilirsiniz.

İstirdat Davası Şartları

İstirdat davasının açılabilmesi için gerekli olan şartların sağlanması gerektiğini yukarıda belirttik. Peki, bu şartlar nelerdir? Hangi koşullar sağlandığı takdirde istirdat davası açılabilir? Bu soruların cevapları da istirdat davası nedir sorusu kadar önem taşıyan cevaplar arasında yer almaktadır. İstirdat davasının açılabilmesi için gerekli olan şartları şu şekilde sıralayabiliriz:

  • Davanın açılabilmesi için ilk olarak en önemli husus; icra takibi süresinin başlamış ve bu süreç içerisinde borçlu olan kişinin ödemelerini yapmış olması gerekmektedir. Yani icra takibi süresi başlamadan istirdat davası açılarak paranın geri ödenmesinin talebinde bulunulamaz. Ödeme, borçlunun doğrudan icrayı sağlayan kişiye yapılması gibi icra takibini başlatan kuruma da yapılabilir. Ayrıca borcu olduğu iddia eden kişi borcunu para ile ödeyebildiği gibi bu kişinin mallarına haciz getirilerek ( alıkoyularak ) yapılan ödemeler de yine istirdat davasının kabul edilebilir şartlarındandır. Kişi eğer, icra takip süresi resmi olarak başlamadan önce bir ödeme gerçekleştirmiş ise yapılan o ödemeler istirdat davasının konusu olamaz. Yani bu şartlarda dava açılamaz. Bu da yine istirdat davası nedir sorusuna önemli bir cevap niteliğindedir.
  • İstirdat davasının açılabilmesi için bir yıl olarak belirlenen bir ‘ hak düşürücü süre ‘ nin geçmiş olması gerekmektedir. Bu hak düşürücü süre esnasında yani kişi bir yıl boyunca ödemelerini yapmış olmalıdır. Yani icra takip süresi hali hazırda bu süreye varmış olmalıdır. Mahkeme icra takip süresini ve kişinin yaptığı ödemeleri bu süreci baz alarak inceler ve diğer şartları da değerlendirme altına alarak bir karara varır.
  • İstirdat davası açılabilmesi için kişinin ( yani borçlunun ) bu parayı bir icra emri dolayısı ile ödemiş olması gerekmektedir. Yani kesin surette borçlu kişi adına bir icra takibi başlatılmış olmalı. Yani borçlu kişi borcunu ödediği takdirde sözleşmenin feshedilmesi, aldatma, yanıltma gibi tehdit içeren nedenlerden ötürü geçersiz sayılması gibi sebepler dahilinde de istirdat davası açılabilir. Bu madde de yine istirdat davası nedir sorusunun nedenleri ve şartları arasında yer alan cevaplardan biridir.

İstirdat Davası Dilekçe Örneği

İstirdat davasının kanunen belirlenmiş usullere uygun olması nedeniyle mutlaka alanında uzman bir avukat tarafından yazılması gerekmektedir. Kanunen belirlenmiş istirdat davası dilekçe örneği içerisinde şunların yer alması şart koşulmuştur:

  • Öncelikle davanın açıldığı mahkemenin adı belirtilmeli
  • Davacının adı soyadı ve ikamet ettiği adresi bilgileri belirtilmeli
  • Davalının adı soyadı ve yine ikamet ettiği adresin bilgileri eklenmeli
  • Davayı açan kişinin TC kimlik numarası yazılmalı
  • Eğer varsa her iki tarafın da ( yani davalı ve davacının ) vekilleri ya da temsilcilerinin ad- soyad ve ikamet ettikleri adres bilgileri yazılmalı
  • Davanın konusu açık bir şekilde belirtilmeli ve bu şart dahilinde dava konusu değeri de dilekçe içerisinde ifade edilmeli
  • Davacının iddia ettiği durumlar dahilinde bu iddianın dayanağı sayılan tüm vakıaların sıra numarası ve bunların altında açık özetleri belirtilmeli.
  • Bu vakıaların her biri için delillerin nasıl ispat edildiği belirtilmeli
  • Bunların dayandığı hukuki sebepler açıklanmalı
  • Talep sonucu açık ve net bir şekilde bildirilmeli
  • En son kısımda da eğer davacının vekili ya da temsilcisi var ise imzasının bulunması gerekmektedir.

İşte tüm bu maddelerde yer alan şartlar dikkate alınmalı ve istirdat davası dava dilekçesi bu şekilde hazırlanmalıdır. Dava dilekçesinin nasıl hazırlandığı ve dilekçe örneklerinin hazır hali de tıpkı istirdat davası nedir sorusu gibi en fazla merak edilen konular içerisinde yer almaktadır.

İstirdat Davası Süresi

İstirdat davası süresi için kesin bir tarih belirtmek doğru olmayacaktır. Ancak bu tip davalar, genel anlamda 9 ay ya da 1 yıl aralığı içerisinde sürmektedir. Davanın içeriği ve dava içerisinde geçen iddialar bunların kanıtlanması bu kanıtların incelenmesi gibi durumlar söz konusu olabileceği için her davanın süresi değişkenlik gösterebilmektedir.

İstirdat davaları, kişilerin ödemek ile yükümlü olmadıkları halde ödemek zorunda kaldıkları borçların tahsisi için açılan dava türleridir. Ve bir yıl süre içerisinde gerçekleşen ödemeler bu dava içerisinde inceleme altına alınır. İncelemelerin detaylı bir şekilde yapılabilmesi ve bu incelemelerin bir karar bağlanabilmesi için haliyle bir miktar sürenin geçmesi gerekmektedir. Bu süre zarfı davadan davaya göre farklılık içerecektir. Ancak en genel anlamda 9 ay ila 1 sene içerisinde davanın sonuçlanabileceği ihtimali söylenebilir. Yukarıda belirtilen sebepler göz önüne alındığında yaklaşık olarak 1 yılı aşan dava süreleri de literatürde bulunmaktadır.

Bu da tıpkı istirdat davası nedir sorusunun cevabı kadar merak edilen konular içerisinde dahil olmaktadır.

3. Kişi İstirdat Davası Açabilir mi?

İstirdat davalarında 3. Şahısların dava açabilmesi gibi bir durum söz konusu değildir. Çünkü bu dava, borçlu sayılan kişi ile alacaklı arasında görülen bir dava türüdür. Yani bu dava içerisinde davayı açan kişi ( borçlu olan kişi ) kendi menfaatlerini savunacaktır. Davanın asıl sebebi de buna dayanmaktadır. Bu yüzden istirdat davalarını üçüncü bir şahsın açması gibi bir durum söz konusu değildir. Ayrıca istirdat davasında harici kişi ya da kişilerin de yer alması doğru değildir. Çünkü yukarıda da belirttiğimiz gibi bu dava türünde sadece borçlu ve alacaklı kişilerin yer alması uygun olacaktır. Davayı açacak olan kişi de mağdur olmuş yani icra takip süresi zarfında iddia edilen borçları ödemeye başlamış olmalıdır. Aksi takdirde bu takip süresinden önce yapılan ödemeler dava içerisinde kabul edilmeyecektir. Yani bu ödemeler resmi olarak tanınmayacaktır. Bu yüzden ödemelerin mutlaka icra takip süresi içerisinde ödenmeye başlanmış olması büyük bir önem teşkil eder. 3. Kişilerin istirdat davası açıp açamayacağı sorusu da tıpkı istirdat davası nedir sorusunun cevabı kadar merak edilmektedir.

Ancak az önce belirttiğimiz gibi istirdat davası için 3. Kişilerin dava açabilmesi ya da dava üzerinde hak iddia edebilmesi gibi bir durum söz konusu değildir. Eğer 3. Kişilerin aynı sebeplerden yaşadığı bir mağduriyet söz konusu ise o zaman bu da başka bir dava türü içerisinde değerlendirilecektir.

İstirdat Davasında Tazminat

İstirdat davası türlerinde karar ne olursa olsun tazminat ödemesi yapılması gibi bir durum söz konusu değildir. Yani kısacası bu tip dava türlerinde borçlu sayılan kişinin lehine bir sonuç alınsa dahi tazminat ödenmesi gibi bir karar çıkarılmaz. Bu durum sadece farklı bir koşul sağlandığında gerçekleşebilir. Yani aslında dolaylı yoldan ve farlı bir dava türü dahilinde gerçekleşen bir tazminat ödemesi vardır. Bunu da şu şekilde açıklayabiliriz; örneğin menfi tespit davası gibi bir dava süreci içerisinde gelişen bir karar ile dava türü, istirdat davasına dönerse burada mahkeme tarafından icra inkar tazminatı doğrultusunda bir tazminat ödemesi yapılmasına karar verilebilir. Ancak doğrudan ve direkt bir şekilde istirdat davalarında tazminat ödemesi gibi bir karar söz konusu değildir. Bu konu da aslında istirdat davası nedir sorusunu nitelik yönünden açıklamaya yarayan bir konudur diyebilir.

Menfi Tespit Davası

Menfi tespit davası da yine borçlu olan kişinin borca itiraz etmesi nedeni ile açılabilecek bir dava türüdür. Burada söz konusu kişi yani borçlu olan kişi, ilgili kurum, kuruluş ya da kişiler tarafında iddia edilen borcun ödemesi talebine karşı çıkabilir, bu borcu kabul etmeyebilir ve ödemelerden yükümlü olmadığını iddia edebilir. Bu gibi durumlarda borçlu olan kişinin yapacağı şey menfi tespit davası başvurusunda bulunmak olacaktır.

Bunun için kişinin bir dava dilekçesi hazırlaması gerekmektedir. Bu dava dilekçesi kanun tarafından belirlenen şartlara uygun, açık ve anlaşılır şekilde düzenlenmelidir. Aksi takdirde dava başvurusu işleme alınmayabilir ya da dava sürecinde istenmeyen sonuçlar ile karşı karşıya gelinebilir. Bu gibi durumların önlenmesi ve zaten yaşanan bir mağduriyetten daha büyük zararlar alınmaması için mutlaka alanında uzman ve deneyimli kişilerden profesyonel bir yardımın alınması gerekmektedir. Aksi takdirde borçlu görülen kişi yani aslında davacı olumsuz sorunlar ile karşılaşabilir. Bu dava tipi de istirdat davası nedir sorusu kadar merak edilen ve birbiriyle karıştırılan bir dava türüdür.

Bazı durumlarda açılan menfi tespit davaları, dava süreci içerisinde istirdat davalarına dönüşmektedir. Davanın içeriği bakımından mahkeme tarafından böyle bir karar verilerek dava istirdat davasına çevrilebilir. Ancak bunun olması hukuki bir şarta bağlıdır. O şartı da şu şekilde açıklayabiliriz; menfi tespit davasında eğer borçlu görülen kişi yani davacının bir tedbir kararı bulunmuyor ise dava türü artık istirdat davası şeklinde yürütülmeye döner. Bu da yine istirdat davası nedir sorusuna cevap olacak nitelikte bir konudur.

Ziyaretçi Yorumları

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

Whatsapp
Av. Yasemin Mersin
Av. Yasemin Mersin
Merhaba
Size nasıl yardımcı olabiliriz?
Avukata Danış